LOGO

توضیحات :
آب ؛ گنجینه دیروز ؛ ثروت امروز ؛ رویای فردا
ایجاد کننده وبلاگ : روح الله احمدی
Google

در اين وبلاگ
در كل اينترنت
دسته بندی : محیط زیست طبیعی
یکشنبه ۱٧ آذر ۱۳٩٢, ۸:۱۳ ‎ق.ظ

 بحث اعدام محیط‌ بان دو سر دارد. قسمتی از آن به ایرادات در قوانین جاری بر می ‌گردد. قسمت دیگر به ترس از حساس شدن خانواده اولیای دم که یک باره نیایند و رضایت ندهند و جان انسانی که حافظ طبیعت است قربانی شود.

حکم اعدام، تن و بدن را می ‌لرزاند وقتی طناب سرد دور گلو می‌ پیچد و همه چیز رو به پایان می‌رود. اما اگر فرد، زورگیر یا قاتل بالفطره یا متجاوز بود آنقدر اعدامش درد نداشت که یک محیط‌ بان که وظیفه‌اش حفاظت از محیط ‌زیست و حیات وحش است، خبر اعدامش دردناک است. خبر کوتاه است، بر اساس شواهد و قرائن «غلامحسین خالدی» از محیط‌ بانان دنا که متهم به قتل یکی از شکارچیان بوده، اعدام خواهد شد. تا پیش از این احتمال بر این می‌رفت که این محیط‌ بان تبرئه خواهد شد. اما با اعلام قطعی حکم دادگاه معادلات به هم ریخت.


به نوشته تهران امروز، پس از اعلام حکم، معصومه ابتکار رئیس سازمان محیط ‌زیست گفت: «خبر انتشار یافته کامل نیست. انتشار کامل اخبار مربوط به مشکلات حقوقی و قضایی می‌ تواند به ضرر محیط‌ بان باشد. سازمان با تمام توان در سطوح مختلف وارد موضوع شده و اینجانب هم رایزنی و پیگیری‌ هایی در سطح عالی داشتم. راه حل این مسائل که متاسفانه به دلایل مختلف رخ داده پس از حضور و دفاع قوی در فرایند قضایی، جلب رضایت اولیای دم است و طرح رسانه ‌ای و ایجاد جریان شبکه اجتماعی در این مرحله می ‌تواند به ضرر این موضوع تمام شود.»

ماجرا از کجا آغاز شد؟

بیش از یک سال پیش بود که خالدی برای نخستین بار به اعدام محکوم شد. محکومیت خالدی در حالی بود که وی به همراه چهار همراه دیگرش مجوز حمل سلاح به عنوان ضابط قضایی و حکم ماموریت از سازمان محیط‌زیست داشته ‌اند. اما کشته شدن شکارچی در محل خدمت محیط‌ بان غلامحسین خالدی، تیرماه سال 89 و در ارتفاعات 4400 متری دنا اتفاق افتاد.

محیط ‌بان مدافع طبیعت است

فرشاد اسکندری کارشناس ارشد محیط‌ زیست و حیات وحش در گفت‌ و گو با تهران امروز درباره حکم اعدام این محیط‌ بان می‌ گوید: «ما در قوانین بسیار ضعف داریم. یعنی وقتی ما نیروی محیط‌ بان را مسلح می‌ کنیم، منظورمان چیست؟ یعنی اگر کسی قوانین را زیر پا گذاشت، به منطقه‌اش وارد شدند و شکار غیرمجازی داشتند، باید به واسطه این اسلحه محیط‌ بان نه از خودش بلکه از منطقه‌ اش دفاع کند. یعنی ما محیط ‌بان را مسلح کردیم تا دفاع کند. اگر استفاده از این اسلحه برای دفاع را غیرمجاز می‌ دانیم، پس چرا محیط‌ بان را مسلح کرده‌ایم. پس این موضوع خودش دارای تناقض است.

بر فرض مثال: وقتی ضابط عام که نیروی انتظامی است اسلحه دارد، هنگامی که با متخلف درگیر می‌شود حق دارد با حفظ قوانین خاصی از اسلحه‌ اش استفاده کند. اما در واقع قضیه این است که اصلا این اسلحه در اختیار نیروهای ما قرار گرفته است که بتوانند دفاع کنند. حالا نه این که شکارچی شلیک کند و این فرد برای دفاع از خودش اقدامی ‌کند. بحث اینجاست که محیط ‌بان دارد از طبیعت دفاع می‌ کند. یعنی کسی که دارد خلاف می‌ کند و قانون را زیر پا می ‌گذارد بالاخره باید متوقف شود. معمولا هم شکارچی‌ های ما به‌ جایی رسیده‌اند که موقعی به ایشان ایست می ‌دهند یا اقدام به فرار می‌ کنند یا متاسفانه رو در روی ماموران در می ‌آیند. در نتیجه این اتفاق یک اجبار است، اگر نه هیچ ماموری در وهله اول شلیک نمی ‌کند، اول ایست می‌ دهد، دستور توقف می‌ دهد بعد حتما شرایطی پیش می‌ آید که یا تیراندازی همزمان می‌شود یا یک طرف، که در بسیاری موارد محیط بانان هستند کشته می‌شوند.»

من بارها در طول خدمتم دیده‌ام که محیط‌ بان زخمی می‌ شود اما به شکل یک انسان عادی دیه ‌اش پرداخت شده است و بحث این که رودر‌رویی با مامور دولت جرم است، در نظر گرفته نشده است. از سویی دیگر، قوانین ما در زمینه محیط‌ زیست بسیار ضعیف است. هنوز وقتی کسی اقدام به شکار می ‌کند، مجازات نمی ‌شود. فرد با اسلحه به منطقه وارد شده است و می ‌خواسته اقدام به شکار کند، اما اگر دستگیر شود در حالی که هنوز شکار نکرده است، دادگاه برایش منع تعقیب صادر می ‌کند. یعنی در نظر نمی‌ گیرند که فرد شروع به شکار داشته است.»

محیط ‌بانان دلسرد شده اند

این کارشناس ارشد حیات وحش می‌ گوید: «محیط‌ بانان دلسرد شده ‌اند. اگر این اتفاق اعدام هم پیش بیاید، دیگر هیچ ماموری پایش را از پاسگاه بیرون نخواهد گذاشت. محیط‌ بانان می‌گویند: «من چطور می ‌توانم به منطقه سرکشی کنم، چون در صورت تذکر ممکن است درگیری پیش بیاید هم جانم در خطر می ‌افتد، هم اگر اقدامی صورت بگیرد، مقصر شناخته می ‌شوم و با یک حکم اعدام تمام زندگی ‌ام تباه خواهد شد.»

فرشاد اسکندری می‌گوید: «متاسفانه اگر این اتفاق بیفتد، باید بر حال حیات وحش و محیط ‌زیست ایران گریست. در حال حاضر محیط‌ بانان با شرایط سختی چه از لحاظ دستمزد و سختی کار رو به ‌رو هستند. محیط‌ بانان 6 شبانه‌ روز سرکار هستند و 4 روز استراحت دارند. دستمزدهای پایین می ‌گیرند. از خانواده هم دور هستند، خطر کشته شدن در درگیری با شکارچیان غیر مجاز آنان را تهدید می کند، خب اگر از این قبیل مسائل مانند اعدام هم برایشان پیش بیاید، نسبت به کارشان دلسرد می‌ شوند. حالا شاید بگویند این محیط‌ بان به هر دلیلی مقصر بوده است، اما با این اعدام بقیه محیط‌ بانان هم جرات نخواهند کرد به منطقه بروند و تذکر بدهند. مسئله بعدی این است که حکم اعدام برای محیط ‌بان دومین بار است که مطرح می‌ شود و «غلامحسین خالدی»دومین نفری است که دچار این مشکل شده است. متاسفانه بحث دیگری که مطرح است، بعد رسانه ‌ای این موضوع است. در این موارد زیاد شفاف ‌سازی نمی ‌کنند زیرا در قضیه محیط ‌بان دنا، مسئله به شکلی پیش رفت که اولیای دم حساس شده بودند.»

اعدام محیط ‌بانان باید از طریق تغییر قوانین حل شود

بحث اعدام محیط ‌بان دو سر دارد. قسمتی از آن به ایرادات در قوانین جاری بر می ‌گردد. قسمت دیگر به ترس از حساس شدن خانواده اولیای دم که یک باره نیایند و رضایت ندهند و جان انسانی که حافظ طبیعت است قربانی شود.

اسکندری درباره ریشه‌ یابی قوانین می‌گوید: «این قضیه یا باید بسیار حساس و پر رنگ شود یا باید در سکوت بماند. چرا که بحث حل ریشه ‌ای این قوانین مطرح است. باید به مرحله ‌ای برسیم که شکارچی وقتی وارد منطقه شد بترسد و بگوید: شاید جانم را از دست بدهم. اما اکنون وضعیت به شکل دیگری است. شکارچی می‌ گوید: من به منطقه می ‌روم، در نهایت اگر محیط‌ بانی را دیدم یا فرار می‌ کنم یا به سمتش شلیک می ‌کنم! در حال حاضر شکارچیان تجهیزات‌ شان از محیط‌ بانان خیلی مجهزتر است. من این روزها که به مناطق می‌ روم، می ‌بینم محیط‌ بانان اسلحه ‌های خود را همراه شان نمی ‌آورند و دلیل شان این است که چرا باید اسلحه ببریم اگر یک موقع درگیری پیش بیاید و مجبور به شلیک شویم، قانونی در حمایت از ما وجود ندارد و آینده خود و خانواده مان تباه می‌شود.»

محیط‌ زیست به تنهایی نمی‌ تواند قانون وضع کند

فرشاد اسکندری کارشناس ارشد محیط ‌زیست می‌گوید: «محیط ‌زیست به تنهایی نمی ‌تواند قانون وضع کند. باید تمام سازمان ‌ها به هم دیگر کمک کنند. سازمان محیط ‌زیست در نهایت می‌ تواند یک قانون را به صورت لایحه به مجلس پیشنهاد کند و این نمایندگان مجلس هستند که باید این مسائل را به صورت قانون در بیاورند. ضابط قانونی باید توضیح بدهد وقتی تیراندازی هم زمان است اعدام معنی ندارد. باید در نظر بگیریم اعدام یک محیط‌ بان مساوی با اعدام محیط‌ زیست است. با اعدام این انسان یک نفر کم نمی‌شود، بلکه کل محیط‌ بانان ما از طبیعت گرفته می‌ شوند.»